Rzecz o imionach i nazwiskach

Odmienne imiona

Niegdysiejsi Słowianie żyjący na obszarze współczesnej Polski przy nadaniu dziecku imienia odwoływali się do nazw rzeczy występujących w przyrodzie lub tworzyli oni imiona dwuczłonowe, które zawierać w sobie miały odpowiednie błogosławieństwo. Można przyjąć, że sytuacja wyglądała podobnie jak w Chinach, gdzie rodzie dążą, aby imię pociechy było unikatowe i zawierało w sobie przymioty, których życzyliby dziecku lub od niego oczekiwali.

Dlatego też w pierwszych wiekach państwa Piastów osoby o imieniu Anna lub Szymon były prawdziwą rzadkością. Najczęściej imiona chrześcijańskie jak Anna przyjmowane były jako drugie. W owym czasie po ziemi stąpali Stanisławowie, czyli ci, którzy stać się mieli sławni, czy też Bogusławowie, czyli osoby sławiące Boga. Wszelkie imiona obcego pochodzenia weszły do użytku dopiero wraz z akceptacją cywilizacji łacińskiej i Chrześcijaństwa.

Odmienne nazwiska

W przeciwieństwie do imion stosowanie nazwisk przez setki, jeżeli nie tysiące lat nie było koniecznie. Zwyczaj ten pojawił się w Europie dopiero w XV w., a utrwalał się przez kolejne wieki. Nadanie dziedzicznych nazwisk lub przynajmniej przydomków było konieczne ze względu na rosnącą populację. Jeżeli więc w jednej wiosce mieszkała więcej, aniżeli jedna Anna sytuacja zaczynała się komplikować.

Mimo to część chłopów i Żydów przyjęło nazwiska dopiero na przełomie XVIII i XIX w. w wyniku przymusu, który został nałożony przez pruskie, rosyjskie i austriackie prawo. Na przestrzeni wieków przyjmowane nazwiska odwoływały się m.in. do zawodu, cech charakteru, czy też pochodzenia. W ten sposób powstał Nowak, czyli ktoś nowy lub Kowal. W przypadku części nazwisk ciężko jest określić, jakie były ich początki.

Przykładem może być nazwisko Lewandowska, które w zapiskach, w męskiej formie pojawiło się w drugiej połowie XVII w. Rodzina o tej godności pochodzić mogła z odległego Lewantu lub swojskiego, niegdyś ulokowanego pod Warszawą Lewandowa. Nazwisko pochodzić też mogło od popularnej rośliny lawendy. W praktyce każde nazwisko jak Lewandowska, czy też Borkowska nie jest przypadkowe.

Źródła wiedzy:

- Polskie nazwiska, https://pl.wikipedia.org/wiki/Polskie_nazwiska,
- Histmag.com https://histmag.org/Skad-pochodza-nazwiska-481/2,
Skąd pochodzą nazwiska?
- Polimaty, https://www.youtube.com/watch?v=yv4qGg9Sz6Y
Skąd wywodzi się Twoje imię ?